ملات مورد نیاز بلوکه AAC
- معرفی انواع ملات مناسب برای بلوک AAC
- خواص فنی مورد نیاز ملات
- روش محاسبه مصرف ملات و فرمولها
- مثال محاسبه مصرف به صورت عملی
- نسبتهای اختلاط و دستورالعملهای آمادهسازی
- نکات اجرایی هنگام نصب بلوک با ملات
- مقایسه انواع ملات (جدولی)
- اصول کنترل کیفیت و نگهداری ملات
- جدول نمونه مصرف بر مبنای شرایط مختلف
- نتیجهگیری و توصیههای اجرایی
معرفی انواع ملات مناسب برای بلوک AAC
بلوک AAC به دلیل ساختار متخلخل و وزن سبک نیاز به ملاتهایی با چسبندگی مناسب و قابلیت پر کردن درزها دارد. سه گروه اصلی ملات که عموماً برای این بلوکها به کار میروند عبارتاند از: چسب نازکلایه (Thin-bed adhesive)، ملات سیمانی-کلسیم یا سیمانی-آهکی (Cement-lime) و ملات گچی یا مبتنی بر سیمان پلیمری.
چسب نازکلایه معمولا به صورت محصول آماده یا پودری تولید میشود که پس از اختلاط با آب به ملات چسبندهای با ضخامت خیلی کم (1 تا 3 میلیمتر) تبدیل میشود. این نوع چسب برای اجرای سریع، کنترل دقیق ضخامت درز و کاهش مصرف ملات مناسب است.
خواص فنی مورد نیاز ملات
ملاتی که برای بلوک AAC انتخاب میشود باید دارای چسبندگی سطحی مناسب، مقاومت کششی-خمشی مناسب، نفوذپذیری کم نسبت به آب (در صورت نیاز) و روانی برای پر کردن درزها باشد. همچنین ضریب انبساط حرارتی باید با بلوک هماهنگ باشد تا ترک خوردگی کاهش یابد.
در بسیاری از پروژهها، ضخامت درزهای اجرایی و یکنواختی آنها عامل تعیینکننده در انتخاب ملات است. برای درزهای خیلی نازک، چسب نازکلایه مناسب است؛ برای درزهای سنتیتر (8–12 میلیمتر) ملات سیمانی-کلسیم به کار میرود.
روش محاسبه مصرف ملات و فرمولها
برای محاسبه مصرف ملات ابتدا باید حجم مصالح ماسونری یا مساحت دیوار و ضخامت درزها را مشخص کنید. یک روش عمومی عبارت است از: محاسبه حجم ملات = حجم کلی دیوار × درصد حجم اشغال ملات در دیوار. درصد معمول برای ملات در دیوارهای بلوکی بین 6٪ تا 12٪ متغیر است که تابع طراحی و ضخامت درز است.
سپس برای تبدیل حجم ملات به وزن از چگالی متوسط ملات استفاده میشود. چگالی ملات آماده معمولا بین 1,600 تا 2,000 کیلوگرم بر مترمکعب است (بسته به نوع و درصد هواگیری). فرمول کلی:
وزن ملات (کیلوگرم) = حجم ملات (مترمکعب) × چگالی ملات (کیلوگرم/مترمکعب)
مثال محاسبه مصرف به صورت عملی
فرض کنید یک دیوار به ابعاد 3×3 متر و ضخامت بلوک 20 سانتیمتر (حجم دیوار = 3×3×0.20 = 1.8 مترمکعب) داریم. اگر درصد ملات را برای اجرای با درزهای مرسوم 10٪ در نظر بگیریم، حجم ملات مورد نیاز = 1.8 × 0.10 = 0.18 مترمکعب.
با فرض چگالی ملات 1,800 کیلوگرم/مترمکعب، وزن ملات = 0.18 × 1800 = 324 کیلوگرم. اگر از ملات آماده یا کیسهای استفاده شود، باید این مقدار را تقسیم بر وزن هر کیسه (مثلاً کیسه 25 کیلوگرمی) کنید تا تعداد کیسه مورد نیاز بدست آید: 324 ÷ 25 ≈ 13 کیسه.
نسبتهای اختلاط و دستورالعملهای آمادهسازی
ملات چسب نازکلایه: این محصولات اغلب به صورت پودر آماده با افزودنیهای پلیمری عرضه میشوند؛ نسبت اختلاط بر روی بستهبندی ذکر میشود (مثلاً برای هر 25 کیلوگرم پودر 4 تا 6 لیتر آب). رعایت مقدار آب اهمیت زیادی دارد تا چسبندگی و کارپذیری حفظ شود.
ملات سیمانی-کلسیم (Cement-lime): نسبتهای مرسوم حجمی عبارتاند از 1 قسمت سیمان : 1 قسمت آهک (یا کلسیم) : 6 قسمت ماسه برای ملاتهای سبکتر؛ یا برای ملاتهای قویتر میتوان 1:1:4 نیز به کار برد. میزان آب باید به حدی باشد که ملات کارپذیر ولی غیر آبکی باشد (نسبت آب به سیمان معمولاً حدود 0.5 تا 0.6).
ملات گچی یا ترکیبی: برای دیوارهای داخلی خشک، ملات گچی یا گچ-سیمان ممکن است استفاده شود که سریعتر خشک میشود اما در محیط مرطوب یا برای بارهای سازهای مناسب نیست.
نکات اجرایی هنگام نصب بلوک با ملات
قبل از اجرا سطح بلوکها باید عاری از گرد و غبار و چربی باشد. توصیه میشود سطوح بسیار خشک را کمی مرطوب کنید تا از مکش بیش از حد آب ملات جلوگیری شود. هنگام استفاده از چسب نازکلایه از سطح صاف شانهای استفاده کنید تا چسبندگی و تماس کامل برقرار شود.
درز افقی و عمودی باید یکنواخت نگه داشته شود؛ تفاوت ضخامت درزها میتواند منجر به تمرکز تنش و ترکخوردگی شود. برای دیوارههای بلند یا در نقاط اتصال با بار، از میلگردهای اتصال و درزهای انبساط استفاده کنید.
مقایسه انواع ملات (جدولی)
| ویژگی | چسب نازکلایه | ملات سیمانی-کلسیم | ملات گچی/پلیمری |
|---|---|---|---|
| ضخامت درز معمول | 1–3 میلیمتر | 8–12 میلیمتر | 5–10 میلیمتر |
| مصرف تقریبی (کیلوگرم/مترمربع) | 3–10 | 12–22 | 8–15 |
| مقاومت و دوام | بالا (در صورت پلیمری بودن) | خوب | محدود در شرایط مرطوب |
| سرعت اجرا | بالا | متوسط | بالا |
| مناسب برای دیوارهای خارجی | بله (با محصولات مناسب) | بله | خیر یا با محافظت |
اصول کنترل کیفیت و نگهداری ملات
کنترل کیفیت شامل بررسی مقدار آب مصرفی، زمان کارپذیری، اعمال آزمایشهای چسبندگی و نمونهبرداری برای تعیین مقاومت نهایی است. ملاتهای پودری باید در محل خشک و پوشیده نگهداری شوند تا رطوبت جذب نکنند.
در صورتی که از ملاتهای آماده کارخانهای استفاده میکنید، تاریخ تولید و شرایط نگهداری تأثیر مستقیم بر عملکرد محصول دارد. همیشه به دستورالعمل تولیدکننده برای نسبت آب و زمان استراحت (سِتینگ تایم) توجه کنید.
جدول نمونه مصرف بر مبنای شرایط مختلف
| نوع اجرا | درز متوسط | درصد تقریبی حجم ملات | مصرف تقریبی (کیلوگرم/مترمکعب دیوار) |
|---|---|---|---|
| چسب نازکلایه - اجرای نازک | 1–3 mm | 3–6% | 45–120 (با چگالی 1500–2000) |
| ملات سیمانی-کلسیم - معمولی | 8–12 mm | 8–12% | 144–432 (با چگالی 1800–2000) |
| ملات گچی داخلی | 5–10 mm | 6–10% | 108–200 |
نتیجهگیری و توصیههای اجرایی
برای انتخاب ملات مناسب ابتدا شرایط سازهای، اقلیمی و نوع بلوک AAC را بررسی کنید. اگر هدف سرعت اجرا، کاهش هدررفت و یکنواختی درز است، چسب نازکلایه اغلب بهترین انتخاب است. اگر نیاز به سازگاری بیشتر در شرایط بیرونی یا باربر دارید، ملات سیمانی-کلسیم یا ملاتهای پلیمری مناسبترند.
همیشه محاسبات مصرف را بر مبنای حجم دیوار انجام دهید و برای پرت و شرایط اجرایی 5–15٪ ضریب اضافه در نظر بگیرید. استفاده از جداول و فرمولهایی که در بالا ارائه شد به شما کمک میکند تا سفارش مصالح را دقیقتر تعیین کنید.
در نهایت، توصیه میکنیم برای پروژههای بزرگ یا حساس فنی از پیشنهاد فنی تولیدکننده بلوک یا متخصصان اجرایی محلی استفاده کنید تا همخوانی مصالح و شرایط محیطی به درستی بررسی شود.
توئیتر
فیس بوک
لینکدین